Thời điểm giao mùa, đặc biệt từ mùa nắng sang mùa mưa hoặc khi xuất hiện các đợt mưa giông kéo dài xen kẽ nắng nóng, nhiệt độ và độ ẩm môi trường thay đổi đột ngột làm đàn gia cầm dễ bị stress, giảm sức đề kháng và phát sinh nhiều loại dịch bệnh nguy hiểm. Đây là giai đoạn người chăn nuôi cần đặc biệt quan tâm đến công tác chăm sóc, nuôi dưỡng và phòng bệnh nhằm hạn chế thiệt hại kinh tế.
Trong điều kiện thời tiết giao mùa, chuồng trại thường ẩm thấp, không khí lạnh về đêm kết hợp độ ẩm cao tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn, vi rút và ký sinh trùng phát triển mạnh. Đàn gia cầm dễ mắc các bệnh như cúm gia cầm, Newcastle, CRD, tụ huyết trùng, tiêu chảy, viêm đường hô hấp và các bệnh đường ruột. Đối với đàn gà, vịt còn nhỏ, sức đề kháng yếu nên nguy cơ hao hụt càng cao nếu không được chăm sóc đúng kỹ thuật.
Để bảo vệ đàn gia cầm trong giai đoạn thời tiết thay đổi thất thường, người chăn nuôi cần thực hiện tốt một số biện pháp sau:
Giữ chuồng trại luôn sạch sẽ, khô thoáng
Chuồng nuôi cần được vệ sinh thường xuyên, thu gom phân và chất thải hằng ngày để hạn chế mầm bệnh tích tụ. Nền chuồng phải luôn khô ráo, tránh để nước mưa tạt vào gây ẩm ướt kéo dài. Đối với các hộ chăn nuôi nền đất cần thay lớp độn chuồng định kỳ nhằm hạn chế khí độc phát sinh.
Ngoài ra, cần đảm bảo chuồng nuôi thông thoáng nhưng không bị gió lùa trực tiếp vào đàn gia cầm, nhất là vào ban đêm hoặc khi trời mưa lớn. Có thể sử dụng bạt che chắn xung quanh chuồng trong những ngày mưa gió để giữ nhiệt độ ổn định.
Thực hiện tiêu độc khử trùng định kỳ
Định kỳ phun thuốc sát trùng khu vực chuồng nuôi, dụng cụ chăn nuôi, khu vực xung quanh và lối đi nhằm tiêu diệt vi khuẩn, vi rút gây bệnh. Có thể sử dụng vôi bột rải quanh chuồng để hạn chế mầm bệnh từ môi trường bên ngoài xâm nhập.
Việc tiêu độc khử trùng cần thực hiện thường xuyên hơn trong mùa mưa hoặc khi khu vực lân cận xuất hiện dịch bệnh trên gia cầm.
Chăm sóc, bổ sung dinh dưỡng hợp lý
Trong giai đoạn giao mùa, gia cầm cần được cung cấp đầy đủ thức ăn bảo đảm chất lượng và nước uống sạch. Không sử dụng thức ăn ẩm mốc, ôi thiu vì dễ gây bệnh đường tiêu hóa.
Người nuôi nên bổ sung thêm vitamin C, vitamin tổng hợp, men tiêu hóa, khoáng chất hoặc điện giải vào khẩu phần ăn, nước uống nhằm tăng sức đề kháng và giảm stress cho đàn gia cầm khi thời tiết thay đổi.
Đối với gia cầm non cần chú ý giữ ấm, cung cấp đủ nhiệt độ theo từng giai đoạn phát triển để tránh hao hụt.
Tiêm phòng đầy đủ các loại vắc xin
Tiêm phòng là biện pháp quan trọng giúp phòng ngừa hiệu quả nhiều bệnh nguy hiểm trên gia cầm. Người chăn nuôi cần thực hiện tiêm phòng đúng lịch, đúng liều lượng theo hướng dẫn của cơ quan thú y.
Đặc biệt chú ý các bệnh nguy hiểm như cúm gia cầm, Newcastle, tụ huyết trùng và dịch tả vịt. Sau khi tiêm phòng cần theo dõi đàn vật nuôi để phát hiện các phản ứng bất thường và xử lý kịp thời.
Theo dõi sức khỏe đàn gia cầm thường xuyên
Người nuôi cần quan sát đàn gia cầm mỗi ngày để phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường như bỏ ăn, ủ rũ, xù lông, chảy nước mũi, khó thở, tiêu chảy hoặc chết bất thường. Khi phát hiện gia cầm có biểu hiện bệnh cần nhanh chóng cách ly để tránh lây lan ra toàn đàn.
Trường hợp nghi ngờ dịch bệnh nguy hiểm phải báo ngay cho cán bộ thú y địa phương để được hướng dẫn xử lý, tuyệt đối không tự ý bán chạy hoặc vứt xác gia cầm chết ra môi trường.
Hạn chế thả rong gia cầm
Trong mùa mưa hoặc thời điểm giao mùa, môi trường ao tù, nước đọng thường chứa nhiều mầm bệnh. Vì vậy cần hạn chế chăn thả gia cầm tự do, đặc biệt tại những khu vực có nguy cơ phát sinh dịch bệnh hoặc nơi tập trung nhiều đàn gia cầm khác.
Bên cạnh đó, người chăn nuôi không nên mua con giống không rõ nguồn gốc, chưa qua kiểm dịch để tránh nguy cơ mang mầm bệnh vào đàn nuôi.
Việc chủ động thực hiện tốt các biện pháp chăm sóc, vệ sinh và phòng bệnh trong thời điểm giao mùa sẽ giúp đàn gia cầm phát triển khỏe mạnh, giảm thiểu thiệt hại do dịch bệnh gây ra, góp phần nâng cao hiệu quả và thu nhập trong chăn nuôi.
Nguyễn Thị Hằng, TTKN