Trước bối cảnh biến đổi khí hậu, chi phí sản xuất ngày càng tăng và yêu cầu của thị trường đối với nông sản an toàn ngày càng cao, việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng theo hướng đa dạng hóa, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật đang được nhiều địa phương quan tâm. Trong đó, mô hình trồng Táo Hồng gai trong nhà lưới của ông Phạm Thanh Phương, ngụ tại ấp Thông Lưu, xã Vĩnh Lợi, tỉnh Cà Mau đang được đánh giá là mô hình mang lại hiệu quả tích cực và mở ra triển vọng phát triển cây ăn trái phù hợp với điều kiện địa phương.

Trước đây, diện tích hơn 3.000 m² của gia đình ông Phạm Thanh Phương chủ yếu trồng lúa. Tuy nhiên, hiệu quả sản xuất chưa ổn định do phần lớn là đất gò cao, điều kiện canh tác gặp nhiều khó khăn; đồng thời chịu tác động của thời tiết bất lợi, sâu bệnh và giá cả thị trường thường xuyên biến động. Qua tìm hiểu thông tin từ các địa phương trong và ngoài tỉnh, nhận thấy giống táo hồng gai có khả năng thích nghi tốt, thời gian cho thu hoạch ngắn và được thị trường ưa chuộng, ông Phương quyết định đầu tư xây dựng nhà lưới, hệ thống tưới tiết kiệm và đưa giống táo hồng gai vào sản xuất.

Theo ông Phương, việc đầu tư ban đầu cho mô hình tương đối cao nhưng bù lại cây sinh trưởng khỏe, hạn chế sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, dễ chăm sóc và nhanh cho trái. Sau khoảng 8 tháng trồng, vườn táo bắt đầu cho thu hoạch. Nếu được chăm sóc đúng quy trình kỹ thuật, cắt tỉa tạo tán hợp lý và bón phân cân đối, cây có thể cho trái liên tục nhiều năm, mang lại nguồn thu ổn định cho người sản xuất. Với thời gian thu hoạch kéo dài từ 1 đến 2 tháng sản lượng đạt từ 5,8 đến 6 tấn với giá thành 30.000 – 40.000 đồng/kg mỗi vụ vườn táo mang đến lợi nhuận khoảng 150 triệu đồng/3000m²

Nhà vườn thu hoạch táo

Điểm nổi bật của mô hình là phần diện tích được sản xuất trong nhà lưới giúp hạn chế đáng kể sự xâm nhập của ruồi đục trái, sâu hại và nhiều đối tượng dịch hại khác, từ đó giảm số lần sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, góp phần tạo ra sản phẩm an toàn, đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng. Đồng thời, hệ thống tưới nước tiết kiệm giúp cây sinh trưởng đồng đều, tiết kiệm công lao động và sử dụng hiệu quả nguồn nước trong điều kiện thời tiết diễn biến thất thường. Trước những tín hiệu khả quan từ mô hình, thời gian tới ông dự kiến tiếp tục đầu tư xây dựng nhà lưới và hệ thống tưới tự động trên diện tích mở rộng 2.000 m² nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất và phát triển mô hình theo hướng bền vững.

Theo đánh giá của cán bộ kỹ thuật, táo hồng gai là giống cây có thời gian sinh trưởng ngắn, khả năng thích nghi khá tốt với điều kiện khí hậu nếu được bố trí trên nền đất cao ráo, chủ động tưới tiêu và áp dụng đúng quy trình kỹ thuật. Việc sản xuất trong nhà lưới không chỉ giúp giảm áp lực sâu bệnh mà còn hạn chế tác động của mưa lớn, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng và kéo dài thời gian khai thác của vườn cây.

Bên cạnh hiệu quả kinh tế, mô hình còn mở ra hướng phát triển nông nghiệp gắn với trải nghiệm, tham quan vườn cây. Khi vườn táo bước vào thời kỳ khai thác ổn định, chủ hộ có thể kết hợp phục vụ khách tham quan, trải nghiệm thu hoạch tại vườn, qua đó gia tăng giá trị sản phẩm và đa dạng hóa nguồn thu nhập.

Thực tế cho thấy, việc mạnh dạn đưa các giống cây trồng mới có giá trị kinh tế vào sản xuất là hướng đi phù hợp trong bối cảnh biến đổi khí hậu và nhu cầu thị trường ngày càng thay đổi. Tuy nhiên, để mô hình phát triển bền vững, người dân cần chủ động tìm hiểu thị trường tiêu thụ, lựa chọn nguồn giống đảm bảo chất lượng, tuân thủ quy trình kỹ thuật và tăng cường liên kết với hợp tác xã, tổ hợp tác hoặc doanh nghiệp nhằm xây dựng vùng sản xuất ổn định, nâng cao giá trị sản phẩm.

Mô hình trồng táo hồng gai trong nhà lưới của ông Phạm Thanh Phương là minh chứng cho tinh thần mạnh dạn đổi mới trong sản xuất nông nghiệp của nông dân Cà Mau. Đây không chỉ là hướng đi góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng đất mà còn tạo thêm lựa chọn trong chuyển đổi cơ cấu cây trồng, hướng đến nền nông nghiệp hiện đại, an toàn, thích ứng với biến đổi khí hậu và đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường.

Ngọc Như, TTKN