Sau hợp nhất, tỉnh Cà Mau có trên 424.835 ha nuôi trồng thủy sản, trong đó diện tích nuôi tôm khoảng 418.000 ha, chiếm tỷ trọng rất lớn trong tổng diện tích nuôi tôm của cả nước. Đây là lợi thế quan trọng để phát triển kinh tế thủy sản, đặc biệt là ngành tôm – ngành hàng chủ lực đóng góp lớn cho kim ngạch xuất khẩu của tỉnh. Tuy nhiên, cùng với sự phát triển mạnh mẽ của hoạt động nuôi trồng thủy sản, vấn đề bảo vệ môi trường vùng nuôi đang đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức.

Nhằm nâng cao nhận thức và ý thức chấp hành pháp luật về bảo vệ môi trường trong hoạt động thủy sản, thời gian qua ngành Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Cà Mau đã triển khai nhiều giải pháp thiết thực. Trong đó, công tác tuyên truyền, tập huấn được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, góp phần giảm thiểu ô nhiễm môi trường, hạn chế dịch bệnh và hướng đến phát triển ngành thủy sản theo hướng xanh, bền vững.

Nhằm cụ thể hóa các ý kiến chỉ đạo của Sở Nông nghiệp và Môi trường, Chi cục Thủy sản đã xây dựng Kế hoạch cụ thể triển khai (Kế hoạch số 26/KH-CCTS ngày 08/6/2026). Theo đó, từ ngày 22/6 đến 29/7/2026, đơn vị đã phối hợp với các xã, phường tổ chức 20 lớp tuyên truyền, tập huấn về bảo vệ môi trường và phổ biến các quy định pháp luật liên quan đến hoạt động nuôi trồng thủy sản. Đến nay, đã tổ chức được 15 lớp với khoảng 600 lượt người tham gia, chủ yếu là các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực nuôi trồng thủy sản.

 Quang cảnh lớp tập huấn, tuyên truyền ngày 22/6/2026 tại xã Phan Ngọc Hiển

Thông qua các lớp tập huấn, người nuôi được hướng dẫn xây dựng hệ thống ao nuôi, ao lắng, ao xử lý nước thải và khu chứa bùn thải phù hợp; quản lý chất lượng nước; thu gom, xử lý chất thải đúng quy định; sử dụng thuốc, hóa chất và chế phẩm sinh học an toàn; thực hiện các biện pháp phòng ngừa, ứng phó sự cố môi trường và cải tạo ao nuôi sau mỗi vụ sản xuất. Những kiến thức này giúp người dân từng bước thay đổi phương thức sản xuất theo hướng an toàn, thân thiện với môi trường và phát triển bền vững.

 Quang cảnh lớp tập huấn, tuyên truyền ngày 22/6/2026 tại xã Trí Phải

Song song với công tác tuyên truyền, UBND tỉnh Cà Mau đã ban hành quy định về sên, vét đất, bùn để cải tạo ao, đầm nuôi trồng thủy sản. Theo quy định, bùn sau sên, vét phải được thu gom, lưu giữ tại khu chứa phù hợp, không để tràn ra sông, rạch hoặc khu vực lân cận; đối với hình thức bơm hút bùn bằng cơ giới phải bố trí khu chứa đủ dung tích và quản lý theo quy định về chất thải. Các quy định này nhằm xây dựng môi trường sản xuất an toàn, giảm nguy cơ ô nhiễm và bảo vệ lợi ích lâu dài của người nuôi.

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế, nhiều thị trường nhập khẩu yêu cầu sản phẩm thủy sản phải bảo đảm an toàn thực phẩm, truy xuất được nguồn gốc, sử dụng hợp lý hóa chất và tuân thủ các tiêu chuẩn về môi trường. Vì vậy, việc ghi chép nhật ký sản xuất, quản lý chất lượng nước, thu gom chất thải đúng quy định và ứng dụng công nghệ số trong quản lý vùng nuôi sẽ góp phần nâng cao tính minh bạch của sản phẩm, tăng niềm tin của thị trường và mở rộng cơ hội xuất khẩu cho con tôm Cà Mau.

Bảo vệ môi trường vùng nuôi không chỉ là trách nhiệm của cơ quan quản lý mà cần sự chung tay của người nuôi, doanh nghiệp, hợp tác xã và chính quyền địa phương. Khi mỗi hộ nuôi xem bảo vệ môi trường là một phần của quy trình sản xuất, khi mỗi địa phương xây dựng được vùng nuôi xanh, an toàn sinh học, đó cũng là nền tảng để nâng cao giá trị con tôm Cà Mau, góp phần thực hiện mục tiêu phát triển nông nghiệp xanh, kinh tế tuần hoàn và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Công Quốc – Chi cục Thủy sản Cà Mau