Một số nguyên nhân mà người chăn nuôi cần thực hiện tốt công tác phòng bệnh trên đàn gia súc, gia cầm trong dịp trước tết nguyên đán:

1) Cuối năm thường thời tiết bất lợi như lạnh, ẩm thấp, sức đề kháng của vật nuôi giảm  dẫn đến vi rút, vi khuẩn gây bệnh phát triển mạnh.

2) Nhu cầu tiêu thụ và vận chuyển vật nuôi tăng cao, việc mua bán, giết mổ, vận chuyển gia súc gia cầm diễn ra nhiều hơn dễ mang theo mầm bệnh và lây lan nhanh.

3) Nguy cơ lây bệnh sang người tăng cao, do tiếp xúc, giết mổ, buôn bán gia cầm nhiều hơn.

4) Nếu xảy ra dịch sẽ gây thiệt hại rất lớn về kinh tế trước Tết. Nếu vật nuôi chết hoặc bị tiêu hủy dẫn đến mất nguồn thu ngay thời điểm cận tết, sẽ ảnh hưởng đến kinh tế gia đình và xã hội.

5)  Đảm bảo nguồn thực phẩm an toàn dịp Tết, phòng bệnh tốt giúp cung cấp thịt, trứng sạch, an toàn sức khỏe cho người tiêu dùng trong dịp Tết.

Để chủ động phòng, chống dịch bệnh trên đàn gia súc, gia cầm, đặc biệt trong thời điểm giáp Tết Nguyên đán, khi nhu cầu vận chuyển, giết mổ, tiêu thụ tăng cao, người dân cần nghiêm túc thực hiện các biện pháp sau:

Thứ nhất, cần thực hiện chăn nuôi gia súc, gia cầm theo hướng an toàn sinh học. Xây dựng chuồng trại đảm bảo vệ sinh, thông thoáng, có khu vực cách ly riêng; Trong quá trình nuôi, bà con cần định kỳ vệ sinh thú y, vệ sinh môi trường khu vực chăn nuôi, định kỳ thực hiện ít nhất 1 lần/tuần, thực hiện tiêu độc khử trùng trong và ngoài khu vực nuôi, ngoài ra có thể thực hiện theo các đợt phát động của địa phương; phải có biện pháp ngăn chặn mầm bệnh xâm nhập vào đàn vật nuôi, ngăn ngừa lây nhiễm chéo trong khu vực nuôi; quản lý chặt chẽ đàn vật nuôi, không thả rông gia súc, gia cầm tại khu dân cư.

Ảnh: Mô hình nuôi vịt xiêm, theo hướng an toàn sinh học

Thứ hai, cần thực hiện tiêm phòng đầy đủ các loại vaccine cho động vật nuôi theo quy định. Định kỳ, phải tiêm phòng vaccine truyền nhiễm đúng thời gian, đúng đối tượng theo đúng quy trình của thú y và phải thực hiện theo hướng dẫn của cơ quan chuyên môn; đối với các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm (như dịch tả lợn châu phi, lở mồm long móng,bệnh tai xanh,bệnh dại động vật, cúm gia cầm, dịch tả,…v.v..) phải áp dụng biện pháp phòng bệnh bắt buộc bằng vaccine cho động vật nuôi. Riêng đối với các cơ sở chăn nuôi giống gia súc, gia cầm và các động vật khác, ngoài việc thực hiện tiêm phòng vật nuôi theo quy định, còn cần phải thực hiện giám sát định kỳ đối với một số bệnh lây truyền giữa động vật và người. Ngoài ra, tuyệt đối không được vận chuyển, nhập đàn gia súc, gia cầm không rõ nguồn gốc hoặc chưa được tiêm phòng dịch bệnh gia súc gia cầm từ địa phương khác vào mà chưa được sự đồng ý của thú y.

Thứ ba, quản lý và giám sát chặt chẽ tình hình dịch bệnh. Quản lý thức ăn, nước uống bảo đảm sạch, an toàn; không sử dụng thức ăn ôi thiu, không rõ nguồn gốc, quan lý được các đọng vật hoang dã như (chim, chuột) hạn chế tốt đa không cho tiếp xúc với đàn vật nuôi. Theo dõi sức khỏe đàn vật nuôi hằng ngày; Khi phát hiện động vật mắc bệnh, chết, có dấu hiệu mắc bệnh truyền nhiễm hoặc động vật nuôi bị chết bất thường mà không rõ nguyên nhân, phải kịp thời cách ly và phải thực hiện ngay việc khai báo dịch bệnh động vật cho nhân viên thú y cấp xã, Ủy ban nhân dân cấp xã hoặc cơ quan quản lý chuyên ngành thú y nơi gần nhất để kiểm tra, xử lý theo quy định. Tuyệt đối không được che giấu dịch bệnh.

 Ảnh: MH nuôi vịt xiêm có rào lướt để quản lý dịch bệnh và kiểm soát các động vật khác

Thứ tư, nghiêm cấm giết mổ, mua bán, vận chuyển động vật mắc bệnh hoặc nghi mắc bệnh dưới bất kỳ hình thức nào. Khi phát hiện vật nuôi mắc các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm hoặc có biểu hiện nghi ngờ mắc bệnh, người chăn nuôi phải kịp thời báo cáo cho chính quyền địa phương, cơ quan chuyên môn hoặc cán bộ thú y để được hướng dẫn xử lý theo đúng quy định.

Trong trường hợp bắt buộc phải tiêu hủy đng vật mắc bệnh, người dân cần phối hợp chặt chẽ với cơ quan chức năng để tổ chức tiêu hủy đúng quy trình kỹ thuật, đúng địa điểm quy định, bảo đảm yêu cầu về vệ sinh thú y và bảo vệ môi trường. Việc tiêu hủy phải được thực hiện nghiêm túc, triệt để nhằm ngăn chặn nguy cơ lây lan dịch bệnh ra diện rộng, đồng thời hạn chế tối đa tình trạng ô nhiễm môi trường và ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng.

Tuyệt đối không vì lợi ích kinh tế trước mắt mà giết mổ, mua bán, vận chuyển động vật mắc bệnh hoặc nghi mắc bệnh, gây nguy cơ bùng phát dịch bệnh, làm thiệt hại lớn cho người chăn nuôi và xã hội.

Thứ năm, chung tay cùng chính quyền địa phương phòng, chống dịch bệnh. Bà con cần phối hợp tốt với cơ quan chuyên môn và chính quyền địa phương trong công tác tiêu độc khử trùng, tiêm phòng vaccine, xử lý ổ dịch và chấp hành các biện pháp phòng, chống dịch theo quy định của pháp luật nói chung cũng như của Sở Bộ Nông nghiệp và Môi trường nói riêng.

Phòng, chống dịch bệnh động vật không chỉ là trách nhiệm của cơ quan chuyên môn, mà đó còn là trách nhiệm chung của toàn xã hội và của mỗi người dân chăn nuôi. Do đó, bà con chăn nuôi cần nâng cao ý thức, chủ động trong công tác phòng, chống dịch bệnh, theo dõi, phát hiện sớm và xử lý kịp thời, không để lây lan dịch bệnh ra môi trường xung quanh, góp phần bảo vệ đàn vật nuôi, ổn định sản xuất, bảo vệ môi trường và sức khỏe cộng đồng./.

Cẩm Tiên - Trung tâm Khuyến nông