Không chỉ số hóa dữ liệu, ngành thủy sản Cà Mau đang đứng trước khả năng tiếp cận một phương thức quản lý mới, nơi dữ liệu về vùng nuôi, môi trường, tàu cá, vùng biển và chuỗi sản phẩm được kết nối trong cùng một không gian số. Đây là một trong những hướng được Chi cục Thủy sản và Tập đoàn CT Group trao đổi, nghiên cứu trong thời gian tới.

Ảnh minh họa (AI)

Từ yêu cầu thực tiễn đến không gian số

Cà Mau có thế mạnh về nuôi trồng và khai thác thủy sản, với không gian sản xuất rộng, nhiều mô hình đặc thù và hoạt động trải dài từ đất liền ra vùng biển. Cùng với sự phát triển của ngành, yêu cầu quản lý ngày càng cao, đòi hỏi thông tin về vùng nuôi, môi trường, tàu cá, vùng khai thác và chuỗi giá trị được cập nhật, kết nối và khai thác hiệu quả hơn.

Đây cũng là yêu cầu đặt ra trong quá trình triển khai Kế hoạch số 257/KH-UBND ngày 12/5/2026 của UBND tỉnh Cà Mau về thực hiện Biên bản ghi nhớ hợp tác giữa UBND tỉnh và Tập đoàn CT Group về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, phát triển các sản phẩm công nghệ chiến lược nhằm thực hiện hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị.

Trên cơ sở đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường giao Chi cục Thủy sản phối hợp với Tập đoàn CT Group rà soát, trao đổi những hướng ứng dụng công nghệ phù hợp với yêu cầu quản lý và điều kiện thực tế của ngành thủy sản.

Bản sao số – kết nối dữ liệu, mở rộng không gian quản lý

Ngành thủy sản có nhiều nguồn dữ liệu khác nhau về sản xuất, môi trường, tàu cá và không gian biển. Bài toán không chỉ là số hóa dữ liệu, mà là kết nối các lớp dữ liệu để nhìn nhận đầy đủ hơn những gì đang diễn ra trên thực tế.

Đây là hướng tiếp cận của Bản sao số (Digital Twin) – kết nối dữ liệu với các đối tượng, không gian và hoạt động thực tế, tạo thành một mô hình số phục vụ theo dõi, phân tích, cảnh báo và hỗ trợ ra quyết định.

Với thủy sản Cà Mau, hướng tiếp cận này có thể kết nối dữ liệu vùng nuôi, môi trường nước, hình ảnh UAV, dữ liệu vệ tinh, tàu cá, hành trình và vùng khai thác trong cùng một không gian số. Trên nền tảng đó, việc trao đổi về NDT 15 hướng tới nghiên cứu khả năng kết nối các hệ thống, dữ liệu hiện có với những công nghệ mới như UAV, AI, IoT và dữ liệu không gian.

Đưa công nghệ vào những bài toán thực tế

Ngày 11/9/2026, Chi cục Thủy sản có buổi làm việc với Tập đoàn CT Group nhằm rà soát và thống nhất các nội dung hợp tác trong thời gian tới. Một trong những nguyên tắc được đặt ra là tận dụng các cơ sở dữ liệu, hệ thống và hạ tầng hiện có, tăng khả năng kết nối, hạn chế đầu tư trùng lặp.

Đối với nuôi trồng thủy sản, hai bên trao đổi về số hóa bản đồ vùng nuôi tôm – lúa, tôm – rừng, chuyên tôm bằng viễn thám, GIS/GPS kết hợp dữ liệu đất đai; nghiên cứu kết nối dữ liệu môi trường nước thông qua cảm biến, camera quang phổ và các phương pháp viễn thám nhằm phục vụ theo dõi, cảnh báo rủi ro trong sản xuất. UAV được nghiên cứu ứng dụng để lập bản đồ ao, đầm diện rộng và thu thập dữ liệu thực địa định kỳ.

Cùng với đó là hướng xây dựng hệ thống dữ liệu kinh tế tôm vùng Đất Mũi, phục vụ thống kê, dự báo và cảnh báo sản xuất; nghiên cứu truy xuất nguồn gốc, hộ chiếu số sản phẩm và kết nối chuỗi cung ứng phục vụ xuất khẩu.

Đối với khai thác thủy sản, nội dung trao đổi tập trung vào giám sát hoạt động đánh bắt theo phân vùng; tích hợp dữ liệu hành trình VMS hiện có đối với tàu cá trên 15 m, tránh đầu tư trùng lặp hạ tầng. Đối với tàu nhỏ ven bờ, hai bên nghiên cứu khả năng ứng dụng UAV tầm xa có camera trực tiếp để giám sát và truyền hình ảnh thực địa về trung tâm điều khiển.

Các giải pháp công nghệ cũng được trao đổi theo hướng hỗ trợ phòng, chống khai thác IUU, cung cấp thông tin, hình ảnh phục vụ xác minh hoạt động khai thác; đồng thời nghiên cứu kết hợp vệ tinh và UAV trong giám sát vùng ven biển, hỗ trợ cứu hộ, cứu nạn tàu cá.

Mở hướng cho tương lai ngành thủy sản

Điểm đáng chú ý của định hướng hợp tác là công nghệ không được đặt như một giải pháp riêng lẻ, mà hướng tới kết nối các nguồn dữ liệu để hình thành một cách nhìn toàn diện hơn về ngành thủy sản.

Từ những vuông tôm trên đồng đất đến những con tàu ngoài khơi, từ dữ liệu môi trường đến vùng khai thác, từ sản xuất đến chuỗi cung ứng, các lớp thông tin có thể từng bước được kết nối trong một không gian số, tạo thêm cơ sở cho theo dõi, phân tích, cảnh báo và hỗ trợ ra quyết định.

Trước mắt, Chi cục Thủy sản và Tập đoàn CT Group sẽ tiếp tục rà soát, hoàn thiện các nội dung hợp tác, xác định phạm vi, dữ liệu và giải pháp công nghệ phù hợp với thực tế; ưu tiên khai thác hiệu quả những hệ thống, cơ sở dữ liệu và hạ tầng hiện có.

Từ mặt nước đến không gian số, ngành thủy sản Cà Mau đang mở thêm một hướng tiếp cận mới – không chỉ quản lý những gì đã xảy ra, mà từng bước nâng cao khả năng nhìn nhận, phân tích và chủ động trước những biến động của sản xuất và không gian biển. Đây có thể là một trong những nền tảng công nghệ quan trọng để ngành thủy sản hướng tới phương thức quản lý hiện đại, dựa trên dữ liệu và phù hợp với yêu cầu phát triển trong tương lai./.

Công Quốc - CCTS